EuraStudy
SamenvattingenSamenvattingen / N7NL · HAVO
Natuurkunde
Natuurkunde is het exacte HAVO-eindexamenvak dat de wetten achter beweging, energie, elektriciteit, trillingen en golven, straling en materie beschrijft en er kwantitatief mee laat rekenen. Je leert grootheden en eenheden hanteren, grafieken en formules gebruiken, verschijnselen verklaren met natuurwetten (de wetten van Newton, energiebehoud, de wet van Ohm, v = f·λ, radioactief verval) en resultaten met de juiste significante cijfers en eenheden opschrijven. De nadruk ligt op begrijpen wáárom een wet geldt, op modelleren en onderzoeken, en op het toepassen van de theorie in technische en medische contexten — met BINAS als informatiebron. Op de HAVO wordt niet met vectoren gerekend; krachten en snelheden worden via componenten en grafisch behandeld.
0/62 Samenvattingen15 Hoofdstukken~351 min totaal
examenblad-nlBasisStandaard
Inhoudsopgave · 15 HoofdstukkenT·15
- Grootheden, eenheden en het SI-stelselSamenvatting L·01 · Aanbevolen start6 min
- Significante cijfers, afronden en nauwkeurigheidSamenvatting L·025 min
- Verhoudingen, evenredigheid en formules herleidenSamenvatting L·036 min
- Grafieken lezen: hellingen en oppervlaktenSamenvatting L·046 min
- Modelleren en onderzoekenSamenvatting L·056 min
- Vaardigheden: rekenen, grafieken, modelleren en onderzoeken
- Kracht en beweging: kinematica en de wetten van Newton
- Energieomzettingen: arbeid, energiebehoud, vermogen en warmte
- Eigenschappen van materialen: bouw, dichtheid en spanning-rek
- Functionele materialen: materialen met een functie
- Gebruik van elektriciteit: spanning, stroom, weerstand en transport
- Technische automatisering: meet-, stuur- en regelsystemen
- Informatieoverdracht: trillingen, golven, geluid en het EM-spectrum
- Optica: terugkaatsing, breking, lenzen en beeldvorming
- Medische beeldvorming en ioniserende straling
- Zonnestelsel en heelal: zwaartekracht, banen en licht
- Aarde en klimaat: energiebalans, broeikaseffect en warmtetransport
- Het menselijk lichaam: fysische processen
- Natuurkunde en technologie: van principe naar toepassing
- Onderzoek en ontwerp: experiment, meetonzekerheid en modelstudie
- Centraal examen (CE) — schriftelijk, ca. 2,5 uur
- Het centraal examen natuurkunde HAVO is een schriftelijk examen van ongeveer tweeënhalf uur, samen goed voor ongeveer 75 punten. Het bestaat uit een reeks opgaven die vrijwel altijd in een context staan — een technische, medische, natuurkundige of alledaagse situatie — met deelvragen die op elkaar voortbouwen. Per deelvraag staat het aantal te verdienen punten vermeld. Het correctievoorschrift kent bij natuurkunde punten toe aan de volledige, navolgbare redenering: het opschrijven van de juiste formule, het correct invullen met eenheden, de tussenstappen én het eindantwoord met de juiste eenheid en een verantwoord aantal significante cijfers. Alleen een kaal eindantwoord levert zelden de volle punten op.
- Toegestane hulpmiddelen — BINAS en (grafische) rekenmachine
- Tijdens het CE mag je het informatieboek BINAS gebruiken samen met een (grafische) rekenmachine en de gebruikelijke hulpmiddelen volgens de regeling. BINAS is onmisbaar: het bevat de natuurconstanten (zoals de lichtsnelheid, de elementaire lading en de constante van Planck), de dichtheden, soortelijke warmten, smelt- en kookpunten, de eigenschappen van isotopen en straling, en veel formules. Je hoeft formules dus niet allemaal uit het hoofd te kennen, maar je moet ze wél kunnen opzoeken, kiezen en correct toepassen. De rekenmachine gebruik je voor het rekenwerk, het aflezen van grafieken en het benaderen van resultaten.
- Centraal-examenstof: de verplichte domeinen
- Het CE toetst de vaardigheden (rekenen met grootheden en eenheden, significante cijfers, grafieken, modelleren en onderzoeken) samen met de verplichte inhoudelijke domeinen: kracht en beweging (kinematica en de wetten van Newton), energieomzettingen (arbeid, energiebehoud, vermogen, rendement en warmte), informatieoverdracht (trillingen, golven, geluid en het elektromagnetisch spectrum), medische beeldvorming en ioniserende straling (α-, β- en γ-straling, halveringstijd, activiteit en dosis), het gebruik van elektriciteit (spanning, stroom, weerstand, de wet van Ohm, serie- en parallelschakelingen, vermogen en energie) en de eigenschappen van materialen (het atomair/moleculair model, dichtheid en het spanning-rekgedrag). Ook het domein aarde en heelal (zonnestelsel en heelal) hoort tot de examenstof.
- Schoolexamen (SE), keuzeonderwerpen en normering
- Naast het centraal examen neemt de school een schoolexamen af. In het SE komen onder andere de vaardigheden, het practicum en de keuzeonderwerpen aan bod: onderwerpen als optica (geometrische en golfoptica), technische automatisering (meet-, stuur- en regelsystemen), aarde en klimaat en het menselijk lichaam worden doorgaans in het schoolexamen getoetst en niet in het centraal examen. Het eindcijfer is het gemiddelde van het CE-cijfer en het SE-cijfer. De omzetting van de behaalde CE-score naar een cijfer verloopt via de N-term, die het CvTE elk jaar per vak vaststelt nadat de examens zijn gemaakt; daardoor staat de precieze grens tussen voldoende en onvoldoende pas na afname vast.
- Examenblad.nl — syllabi en examenprogramma's (HAVO natuurkunde)College voor Toetsen en Examens (CvTE) / DUO
- Examenprogramma natuurkunde HAVO (eindtermen: vaardigheden, kracht en beweging, energieomzettingen, informatieoverdracht, medische beeldvorming en straling, elektriciteit, materialen, aarde en heelal, keuzeonderwerpen)College voor Toetsen en Examens (CvTE) / SLO