EuraStudy
SamenvattingenSamenvattingen / N8NL · VWO
Griekse taal en cultuur
Griekse taal en cultuur (Grieks, GTC) is een gymnasiumvak van het VWO-eindexamen: de kandidaat leert authentieke oud-Griekse teksten vertalen, ze taalkundig, letterkundig en cultuurhistorisch analyseren en reflecteert op de antieke cultuur en haar doorwerking. Het centraal examen bestaat uit een vertaling van een ongeziene passage van de pensumauteur plus tekst- en reflectievragen; de examenauteur en het thema wisselen per examenjaar en staan in de actuele CvTE-syllabus.
0/64 Samenvattingen16 Hoofdstukken~265 min totaal
examenblad-nl-grieks-vwo-domein-A-vormleerexamenblad-nl-grieks-vwo-domein-A-syntaxisexamenblad-nl-grieks-vwo-domein-A-woordenschatexamenblad-nl-grieks-vwo-domein-A1-vertalenexamenblad-nl-grieks-vwo-domein-A-tekstreflectieexamenblad-nl-grieks-vwo-domein-A-stilistiek+13 meerBasisStandaardVerdieping
Inhoudsopgave · 16 HoofdstukkenT·16
- Het nominale systeem: het lidwoord en de drie declinatiesSamenvatting L·01 · Aanbevolen start5 min
- Adjectiva, comparatie en de pronominaSamenvatting L·025 min
- Het werkwoord: praesensstam, wijzen, medium-passivum en contractaSamenvatting L·035 min
- De stamtijden en de aspecten: aoristus, perfectum en mi-verbaSamenvatting L·045 min
- Vormleer (morfologie): het nominale en het verbale systeem
- Syntaxis en zinsleer: naamvallen, participia en constructies
- Woordenschat en de CvTE-minimumlijst
- Vertalen van een ongeziene authentieke passage (domein A1)
- Tekstanalyse en interpretatie: taalkundig, letterkundig en cultuurhistorisch
- Stilistiek, narratologie en metriek
- Epos: Homerus (Ilias en Odyssee)
- Historiografie: Herodotus (en Thucydides)
- Tragedie en drama (Aischylos, Sophocles, Euripides)
- Filosofie: Plato en Socrates
- Lyriek, retorica en redenaars
- Antieke cultuur: maatschappij, religie en mythologie (domein A2)
- Cultuurdomeinen: verhalengoed, drama, beeldende kunst, architectuur, filosofie
- Receptie en klassieke traditie / Nachleben (domein B)
- Zelfstandige oordeelsvorming en actualisering (domein C)
- Informatievaardigheden en woordenboekgebruik (domein E)
- Centraal examen (CE) — vertaling én reflectievragen op de pensumauteur
- Het CE Grieks VWO bestaat uit twee delen: (1) een vertaling van een niet-eerder-gelezen (ongeziene) passage van de pensumauteur van dat examenjaar, en (2) een reeks vragen over zowel gelezen (pensum) als ongelezen Griekse teksten — tekstbegrip- en reflectievragen die taalkundig (grammatica, woordbetekenis in context), letterkundig (stijl, structuur, narratologie, metriek bij poëzie) en cultuurhistorisch van aard zijn. De vragen worden in het Nederlands beantwoord; citeervragen vragen om een Grieks tekstelement. Het examen duurt drie uur (180 minuten). Het enige toegestane hulpmiddel is een woordenboek Grieks-Nederlands. De precieze puntenverdeling ligt per examenjaar vast in het correctievoorschrift; de vertaling weegt traditioneel substantieel mee.
- De pensumauteur en het thema wisselen per examenjaar
- Anders dan bij de meeste vakken ligt de examenstof van het CE niet vast in één canon: het CvTE stelt per examenjaar een pensumauteur, een thema en een corpus gelezen én ongelezen teksten vast, die in de jaarlijkse syllabus staan. Zo kan het ene jaar een dichter centraal staan (bijvoorbeeld Homerus, Sophocles of Euripides) en het andere jaar een prozaschrijver (bijvoorbeeld Herodotus, Plato, Lysias of Xenophon). Bereid je daarom voor op de auteur van jóuw examenjaar volgens de actuele syllabus, en beheers de overdraagbare taal-, vertaal-, analyse- en cultuurvaardigheden die bij elke auteur van pas komen — dít dossier traint precies die transferabele kennis en vaardigheden.
- Schoolexamen (SE) — reflectie op cultuur, receptie en oordeelsvorming
- Het SE toetst de domeinen die het CE niet (volledig) afdekt: naast extra gelezen teksten vooral de reflectie op de antieke cultuur en maatschappij (domein A2), de relatie tussen de antieke en de latere Europese cultuur (receptie/Nachleben, domein B), de zelfstandige oordeelsvorming en actualisering (domein C) en de informatievaardigheden (domein E). Vorm, aantal toetsen en weging liggen vast in het Programma van Toetsing en Afsluiting (PTA) van de school; vaak hoort er een leesdossier, een werkstuk of een presentatie bij.
- Eindcijfer en normering (N-term)
- Het eindcijfer is het (afgeronde) rekenkundige gemiddelde van het CE-cijfer en het SE-cijfer; beide tellen voor de helft mee. De omzetting van de behaalde CE-score naar een cijfer verloopt via de N-term, die het CvTE jaarlijks per vak vaststelt op grond van onder meer de moeilijkheidsgraad. Grieks is een gymnasiumvak; in de slaag-zakregeling telt het als één van de eindcijfers mee (geen kernvak). Wie Grieks kiest, doet doorgaans óók Latijn of één van beide klassieke talen als profiel- of extra vak.